Ngân hàng bán lẻ (1): Thời của “sáng tạo mới nổi”

Khi nguồn kiếm lợi nhuận dễ dàng từ mảng ngân hàng đầu tư bị các cơ quan điều tiết động đến, giới ngân hàng nay quay sang tập trung vào mảng ngân hàng bán lẻ.

Thắng hay bại là ở trận này

Khi nguồn kiếm lợi nhuận dễ dàng từ mảng ngân hàng đầu tư bị các cơ quan điều tiết động đến, giới ngân hàng nay quay sang tập trung vào mảng ngân hàng bán lẻ. Đây là một mảng cực lớn trong ngành ngân hàng.

Ở Mỹ, các nghiệp vụ ngân hàng thương mại và ngân hàng bán lẻ mang lại 750 tỷ đôla doanh thu mỗi năm, tương đương khoảng trên 20% tổng doanh thu ngành ngân hàng toàn cầu. Và tại Châu ÂU, nơi thị trường vốn vẫn kém phát triển hơn so với ở Mỹ, lợi nhuận của phần lớn các tập đoàn ngân hàng lớn trong vài năm tới sẽ phụ thuộc vào thành tích của bộ phận ngân hàng bán lẻ.

Một nguyên nhân cũng không kém phần quan trọng khiến giới ngân hàng đột ngột quan tâm tới cái công việc nhận tiền gửi và thực hiện thanh toán buồn tẻ là họ sẽ không còn có thể dựa vào thị trường tiền tệ để tài trợ cho phần lớn các hoạt động của mình vì nếu thị trường đột ngột đóng băng, họ sẽ rất dễ bị tổn thương.

Những ngân hàng dựa vào nguồn vốn ngắn hạn từ doanh nghiệp (wholesale funding) sẽ buộc phải trả lãi cao hơn, có xếp hạng tín dụng thấp hơn và bị cơ quan điều tiết giám sát ngặt nghèo.

Bên cạnh yêu cầu ngân hàng tăng vốn chủ sở hữu (VCSH), Basel 3 cũng sẽ khuyến khích họ huy động vốn từ những nguồn ổn định hơn so với thị trường tiền tệ. Trong đó, tốt nhất là tiền tửi từ khách hàng cá nhân.

Cơ quan điều tiết thích tiền gửi vì khách gửi tiền bình thường ít khi chuyển tài khoản của mình sang ngân hàng khác. Vì thế ngân hàng nào muốn “hòa”, chứ chưa nói đến “phát”, sẽ phải tích cực cạnh tranh hơn để tiếp cận được với tiền gửi và tài khoản séc của hàng triệu khách hàng nhỏ lẻ.

“Chi nhánh đây này”

Các thị trường mới nổi có nhiều kinh nghiệm đáng để họ học tập, đây là một trong những khu vực ngành ngân hàng bán lẻ phát triển sôi động nhất trong những năm gần đây. Các ngân hàng trong nhóm nước này đang vượt qua những đối thủ từ các nước giàu về tính hiệu quả, công nghệ và cả sáng tạo.

“Chi nhánh đây này,” Om Prakash Bhatt vừa nói vừa rút điện thoại di động ra khỏi túi. Mới tháng 4 năm nay ông vẫn còn là Chủ tịch của Ngân hàng nhà nước Ấn Độ (State Bank of India, SBI), một trong những tổ chức tài chính thuộc sở hữu của nhà nước có quy mô lớn đến nỗi số chi nhánh thuộc ngân hàng này tương đương với 1/6 số chi nhánh ngân hàng trên toàn nước Mỹ.

Một thập kỷ trước, SBI còn là hiện thân đáng xấu hổ cho các ngân hàng nhà nước lớn tại các nước nghèo. Dù cho tôn chỉ có là phục vụ người nghèo nhưng phần lớn khách hàng của SBI là dân thành thị. Khi mà các ngân hàng trên toàn cầu đang cho lắp đặt các máy chủ khổng lồ thì SBI cân đối sổ sách bằng tay. Mất gần một tháng quy trình thanh toán mới hoàn thành, bên cạnh đó là hàng tá giấy tờ được gửi từ chi nhánh này tới chi nhánh nọ.

Giờ SBI đang dạy cho cả thế giới cách sử dụng điện thoại di động, thẻ ATM và internet để hạ chi phí bộ phận ngân hàng bán lẻ. “Những phát minh thực sự tuyệt diệu đang ào tới từ các thị trường mới nổi,” Noel Gordon từ công ty tư vấn Accenture, nói. “Họ dùng những người chưa được tiếp cận với dịch vụ ngân hàng làm một phòng thí nghiệm khổng lồ để tìm ra các phương pháp mới.”

Ngân hàng ở các thị trường mới nổi đang hưởng lợi nhờ chậm đầu tư cho công nghệ. Phần lớn họ đều lỡ nhịp trong cái thời sử dụng hệ thống máy chủ, vốn từng khiến nhiều ngân hàng ở các nước giàu khốn khổ vì hệ thống máy tính lỗi thời và kém linh hoạt. Thay vào đó họ bắt đầu tiêu tiền đúng lúc máy tính rẻ hơn và tích hợp vào các hệ thống thông tin như internet và điện thoại di động tốt hơn.

Dù có kinh doanh cái gì thì dùng được hệ thống máy tính mới nhất cũng là một “lợi thế cực lớn”, Vernon Hill nói. Ông thành lập Commerce Bancorp năm 1973 với một chi nhánh rồi lãnh đạo nó cho đến khi ngân hàng được bán cho TD Bank của Canada năm 2008, kấy nó có tới 435 chi nhánh. Gần đây ông mới khai trương Metro Bank tại Anh.

Phòng thí nghiệm khổng lồ

Các thị trường mới nổi sáng tạo đến thế cũng là vì có rất nhiều khách hàng đang muốn tiếp cận với dịch vụ ngân hàng. Ở vùng nông thôn Ấn Độ, nông dân chỉ có việc làm trong khoảng 5 tháng mỗi năm, vì thế họ cần phải tiết kiệm. Trước đây, họ sẽ mua các vật dụng trong bếp về rồi sau đó bán lại cho thương lái với giá chiết khấu 10% khi cần tiền mua thức ăn, Janmejaya Sinha từ Boston Consulting Group ở Mumbai nói. Giờ công nghệ đã thay thế cho vật dụng nhà bếp.

Để vươn tới những ngôi làng hẻo lánh, SBI tuyển dụng các đại lý có điện thoại di động gắn kèm đầu đọc thẻ. Khách hàng quẹt thẻ tiết kiệm của mình qua điện thoại rồi đưa cho đại lý số tiền mình muốn gửi. Khi muốn rút tiền, đại lý lại đưa tiền cho khách. Nghe có vẻ hơi lạ nhưng chi nhánh thực sự chính là chiếc di động, và chiếc di động ấy đang mang SBI tới 100.000 ngôi làng không có ngân hàng.

ICICI, ngân hàng lớn thứ hai Ấn Độ, cũng có một hệ thống tương tự. “Giá trị giao dịch và doanh thu ở Ấn Độ thấp hon nhiều, có lẽ chỉ bằng 1/10 so với các ngân hàng phương Tây,” CEO của ICICI, ông Chanda Kochhar, nói. “Thế nên chúng tôi chẳng còn lựa chọn nào khác ngoài dùng tới công nghệ.”

Ở Kenya, các công ty điện thoại còn đi trước cả ngân hàng. Khoảng 60% người trưởng thành sử dụng M-PESA, hệ thống cho phép họ chuyển tiền từ điện thoại này sang điện thoại khác. Dù vậy, chưa tới ¼ người Kenya có tài khoản ngân hàng.

Các nước đang phát triển cũng có một cách tiếp cận hoàn toàn mới đối với chi nhánh ngân hàng. Một trong những ngân hàng phát triển nhanh nhất Malaysia là RHB’s Easy, mở cửa 7 ngày/tuần và không bắt khách hàng phải điền vào bất cứ giấy tờ gì. “Nó giống như McDonald's vậy,” Sinha nói.“Thực đơn chỉ có 5 món và nhưng đồ ăn được dọn ra bàn trong chưa tới 10 phút.”

Sáng tạo ào ạt, lợi nhuận bùng nổ. Ngân hàng ở các thị trường mới nổi tăng trưởng 20-25%/năm, có khi còn hơn. Nhiều ngân hàng báo cáo tỷ lệ lợi nhuận trên vốn cổ phần (ROE) 20-25%, thế nên vốn lấy từ nguồn lợi nhuận giữ lại cũng đủ để họ đáp ứng các tiêu chuẩn của Basel 3.

Liệu các ngân hàng này có dùng những bài học có được ở quê nhà để mở rộng sang Mỹ và Châu Âu? Chưa phải bây giờ, chủ yếu là vì họ đang phải chạy hết tốc lực để bắt kịp nhịp độ tăng trưởng tại nước mình. “Sao phải đi đâu nếu ở đây tôi cũng đang tăng trưởng 35%/năm?” ông Puri từ ngân hàng HDFC nói.

Minh Tuấn
Theo Economist

Các NHTM tăng giá mua USD

Tỷ giá USD bình quân liên ngân hàng giữ nguyên ở 20.638 đồng. Các NHTM niêm yết tỷ giá phổ biến ở mức 20.500 – 20.620 đồng/USD, tăng 30 đồng giá mua vào so với hôm qua.

Ngân hàng Nhà nước công bố, tỷ giá USD bình quân liên ngân hàng ngày 02/6 ở mức 20.638 đồng, không đổi so với ngày 1/6. Tỷ giá trần áp dụng cho các NHTM hôm nay là 20.800 đồng/USD.

Tại Sở GD NHNN, tỷ giá USD đang niêm yết ở mức 20.600 – 20.844 đồng (mua - bán), giảm 5 đồng giá bán ra so với ngày hôm qua.

Các NHTM trong khi đó đồng loạt điều chỉnh tăng tỷ giá. Vietcombank sáng 2/6 niêm yết tỷ giá ở 20.570 – 20.650 đồng/USD, tăng 50 đồng so với hôm qua. Eximbank nâng giá USD mua vào thêm 30 đồng và giá bán ra thêm 20 đồng lên 20.500 – 20.620 đồng

Ngân hàng ACB cũng nâng tỷ giá lên 20.500 – 20.610 đồng/USD, tăng 30 đồng giá mua vào và 10 đồng bán ra so với hôm qua. Tỷ giá của VPBank hôm nay là 20.520 – 20.630 đồng/USD, cùng điều chỉnh như ACB.

Vietinbank tăng giá mua USD thêm 20 đồng lên 20.520 – 20.620 đồng/USD.

Moody: Nợ xấu của ngân hàng Việt Nam tăng cùng với lãi suất

Trong tuần trước, VinaCapital khẳng định lãi suất cho vay tại các ngân hàng thương mại đã lên đến mức gần 28%.

Cơ quan xếp hạng tín dụng Moody cho rằng nợ xấu tại các ngân hàng Việt Nam có thể tăng lên bởi tài chính của người vay tiền đi xuống do lãi suất cao.

Trong nghiên cứu công bố ngày hôm nay của Moody lấy từ báo cáo thường niên bằng tiếng Anh của các ngân hàng, các ngân hàng hạch toán nợ xấu cao hơn.

Ông Christine Kuo, chuyên gia tín dụng cao cấp tại Moody, phát biểu: “Nợ xấu đang tăng lên. Điều này phản ánh khả năng tài chính của doanh nghiệp đi xuống bởi lợi nhuận giảm khi chi phí tăng và gánh nặng nợ tăng do lãi suất cao.”

Ngân hàng Nhà nước Việt Nam trong tháng này đã nâng lãi suất trên thị trường mở lên 15% từ mức 14% trước đó và 10% ở thời điểm đầu năm 2011. Trong tuần trước, VinaCapital khẳng định lãi suất cho vay tại các ngân hàng thương mại đã lên đến mức gần 28%.

Tháng 2/2011, Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng tuyên bố mục tiêu tăng trưởng tín dụng của năm 2011 dưới 20%, thấp hơn so với mục tiêu 23% trước đó.

Chuyên gia Kuo viết: “Tăng trưởng tín dụng chậm lại sẽ giúp kiềm chế lạm phát, hoạt động cấp vốn và chất lượng tài sản của các ngân hàng sẽ cải thiện. Dù tình trạng thắt chặt tín dụng sẽ dẫn đến nợ xấu tăng trong năm nay và có thể cả năm sau, tăng trưởng tín dụng thấp sẽ giúp các ngân hàng chọn lựa đối tượng tốt hơn.”

Tháng 5/2011, lạm phát tăng 19,78% so với cùng kỳ, mức cao nhất trong hơn 2 năm.

Vũ Tuấn
Theo Bloomberg

Tuần từ 23 - 28/5: Tỷ giá chính thức liên tục lập đáy mới

So với cuối tuần trước, tỷ giá bình quân liên ngân hàng giảm 30 đồng, tỷ giá của các ngân hàng thương mại giảm gần 190 đồng.

Tuần qua, tỷ giá bình quân liên ngân hàng giảm 5 phiên liên tục. Đây là tuần thứ 2 kể từ khi điều chỉnh tỷ giá ngày 11/2/2011, tỷ giá liên ngân hàng giảm cả tuần.

Tuần giảm liên tục trước đó là tuần từ 9/5 - 14/5 với mức giảm tổng cộng là 30 đồng.

Trong tuần này tỷ giá chính thức lập đáy mới là 20.643 đồng/USD vào ngày 28/5. Mức tỷ giá này thấp hơn 90 đồng so với mức cao nhất của tỷ giá là 20.733 đồng thiết lập ngày 19/4.

Mức giảm của ngày 28/5 so với ngày 27/5 là 10 đồng, mạnh nhất kể từ 14/5.

Trước đó, ngày 27/5 tỷ giá liên ngân hàng cũng xuống mức thấp nhất kể từ khi điều chỉnh tỷ giá, phá vỡ mức đáy cũ là 20.658 đồng/USD được lập hồi tháng 3 và vừa được thiết lập lại ngày 26/5.

So với đầu tháng 5, tỷ giá chính thức đã giảm 60 đồng.

Tuần này cũng chứng kiến sự điều chỉnh giảm liên tục của tỷ giá tại các ngân hàng thương mại. So với cuối tuần trước, giá bán ra của các ngân hàng đã giảm 190 đồng.

Giá bán USD của các ngân hàng cũng luôn thấp hơn tỷ giá trần từ 145  - 250 đồng.

Ngày cuối tuần tỷ giá tại Vietcombank là 20.510 - 20.610 đồng/USD (mua vào - bán ra), không biến động so với ngày trước đó.

Đồng Tháp: Giám đốc ngân hàng ôm tiền tỷ... biến mất?

Đi đâu cũng nghe người dân bàn tán chuyện ông Quang huy động “cá nhân” hàng chục tỷ đồng rồi… biến mất.

Dư luận ở Đồng Tháp đang xôn xao về chuyện ông Nguyễn Hữu Quang, 36 tuổi, Giám đốc Phòng giao dịch Ngân hàng Phát triển nhà ĐBSCL (MHB) huyện Lấp Vò (Đồng Tháp), ôm hàng chục tỷ đồng biến mất khiến nhiều khách hàng như ngồi trên lửa.

Mất tiền vì ham lãi suất cao

Chiều 26-5 chúng tôi tìm đến thị trấn Lấp Vò, huyện Lấp Vò. Đi đâu cũng nghe người dân bàn tán chuyện ông Quang huy động “cá nhân” hàng chục tỷ đồng rồi… biến mất.

Bà T., chủ một cơ sở kinh doanh hàng trang trí nội thất ở huyện Lấp Vò, một trong những khách hàng thân thiết của ông Quang cho biết, bà quen với ông Quang nhiều năm và thấy ông luôn thể hiện là người rất có uy tín. Ông Quang tiết lộ ở ngân hàng luôn có nhiều hồ sơ vay vốn đáo hạn nhưng người vay thường gặp khó khăn nên không có tiền trả nợ.

Căn nhà 336/9 của Nguyễn Hữu Quang đóng cửa từ nhiều ngày qua.

Do đó ai có tiền trả nợ thay cho người vay thì ngân hàng sẽ cho làm hồ sơ để tiếp tục cho vay mới với số tiền cao hơn. Bù lại người vay vốn sẽ trả lãi cho người cho mượn tiền đáo hạn (thường gọi là thay nước) với mức lãi 3%/ngày, thậm chí 6%/ngày. Thấy mức lãi “hấp dẫn” nên bà T. không ngần ngại gom tiền nhà, tiền người thân và huy động thêm bên ngoài khoảng 11 tỷ đồng giao hết cho ông Quang. Thời gian đầu, việc làm ăn giữa 2 bên diễn ra êm thắm, nhưng mấy ngày qua hay tin ông Quang biến mất, bà T. mới vỡ lẽ mình bị lừa.

Cùng đường bà chạy đến Phòng giao dịch MHB ở Lấp Vò đòi nợ nhưng chẳng được gì; điện thoại vào máy di động ông Quang cũng chẳng nghe. Mấy ngày qua bà T. không dám về nhà vì bị nhiều người đến đòi nợ. Bà cho biết, giờ bán hết tài sản cũng chẳng thấm vào đâu, chỉ còn cách chờ ngành chức năng tìm ông Quang về giải quyết.

Nhiều người dân ở huyện Lấp Vò và huyện Lai Vung còn cho biết, nhiều khế ước vay vốn của Phòng giao dịch MHB Lấp Vò đã bị ông Quang đề nghị tăng số tiền vay lên cao để ông Quang vay phần dôi dư hoặc cầm sổ tiết kiệm của khách hàng thế chấp cho các chi nhánh ngân hàng khác vay vốn cao…

Chiếm dụng số tiền rất lớn?

Theo Công an huyện Lấp Vò, vài ngày qua có nhiều người đến trình báo việc bị ông Quang chiếm dụng tiền. Công an huyện hướng dẫn người dân làm đơn báo cáo cụ thể, đồng thời tập hợp những thông tin liên quan để có hướng xử lý.

Lãnh đạo UBND huyện Lấp Vò xác nhận, chuyện ông Quang ôm nhiều tiền biến mất là có thật. Hiện tại ông Phạm Thiện Hải, Phó Giám đốc Chi nhánh MHB Đồng Tháp, đã được điều động về Lấp Vò điều hành công việc của MHB tại đây. Theo ước tính ban đầu của các ngành chức năng, số tiền ông Quang huy động khoảng 50 - 60 tỷ đồng. UBND huyện Lấp Vò đã chỉ đạo công an huyện theo dõi chặt vụ việc và báo cáo thường xuyên cho công an tỉnh.

Cũng trong chiều 26- 5, chúng tôi tìm đến nhà riêng của ông Quang ở số 336/9 đường Lê Đại Hành, khóm Mỹ Trung, phường Mỹ Phú, TP Cao Lãnh thì thấy cửa nhà đóng kín. Nhiều hộ dân lân cận cho biết mấy ngày qua người lạ liên tục đến tìm ông Quang, có người đi ô tô bảng số ngoài tỉnh và cả bảng số Campuchia.

Có thông tin cho rằng, ông Quang thường đi Campuchia đánh bài và đang nợ tiền rất nhiều người. Lãnh đạo Ngân hàng Nhà nước chi nhánh Đồng Tháp thừa nhận việc xảy ra là một bất ngờ đối với hệ thống ngân hàng ở tỉnh. Bởi lâu nay ông Quang là cán bộ tốt, làm việc tích cực và không hề có dấu hiệu vi phạm.

Hiện tại Ngân hàng Nhà nước chi nhánh Đồng Tháp chỉ đạo các phòng ban nghiệp vụ vào cuộc xác minh lại toàn bộ vụ việc để xem mức độ sai phạm thế nào, sau đó đề ra hướng xử lý và báo cáo gấp về cấp trên.

Trong khi đó, lãnh đạo MHB chi nhánh Đồng Tháp từ chối tiếp xúc với báo chí.

Theo Huỳnh Phước Lợi

SGGP

Thống đốc Nguyễn Văn Giàu: 'Không áp trần lãi suất cho vay'

Tính đến 23/5, tín dụng cho nền kinh tế vẫn tăng ròng 135,8 nghìn tỷ đồng, tương đương mức tăng 6,2% so với cuối năm ngoái, cao gấp 1,2 lần tăng trưởng GDP.

Thị trường những ngày gần đây lan truyền thông tin NHNN có thể khống chế lãi suất cho vay tiền đồng ở mức 18-19% và nới trần lãi suất huy động lên trên 14%. Thực hư của các phương án này là như thế nào, thưa Thống đốc?

Đã có vài ý kiến đề cập tới chuyện này, nhưng tôi khẳng định đây không phải là chủ trương của NHNN và NHNN cũng chưa đưa ra bất cứ điều chỉnh nào về lãi suất cho vay cũng như huy động tiền đồng.

Về lý thuyết, khống chế lãi suất cho vay có vẻ tốt, tưởng như sẽ khiến xã hội yên tâm. Nhưng hệ lụy của nó rất lớn. Cầu tín dụng đang cao hơn so với cung, nếu áp trần sẽ không khả thi và nhiều rủi ro. Điều tôi sợ nhất là sự biến tướng lách trần, dẫn tới tiêu cực trong cán bộ. Tôi cho anh vay 18% rồi anh biếu tôi 3-4%, phần tiền này đâu có chảy vào NH. Khi người ta mua chuộc nhau có thể dẫn tới chuyện châm chước cho nhau, nới lỏng điều kiện tín dụng. Hậu quả là không chỉ NH đó rủi ro, mà còn gây tổn thương cho cả hệ thống.

Tôi chưa bao giờ phân công một ai trong NHNN nói về định hướng lãi suất cả. Nếu có ai đó phát ngôn thì đó cũng không phải là chủ trương của NHNN và họ phải tự chịu trách nhiệm cá nhân khi làm tổn thương các quyết sách của Đảng Nhà nước và điều hành của Chính phủ.

Theo ông tại sao thị trường lại đồn thổi như vậy?

Quả thật trong những ngày tin đồn lan đi, thị trường liên NH có hơi lộn xộn, lãi suất dâng cao, tỷ giá của các NH cũng tăng lên. Nhưng có điều lạ là thời gian đó thanh khoản NH không có vấn đề gì, NHNN lại đang bơm tiền đồng ra với một khối lượng lớn, mua vào rất nhiều đôla, có ngày mua trên 200 triệu USD. Mấy hôm nay tiền bơm ra rất ít, ở mức thấp nhất vài ba tháng trở lại đây, thị trường lại ổn định, tỷ giá xuống thấp cho dù Tổng cục Thống kê đã công bố nhập siêu tăng cao.

Những ngày tin đồn lan đi, NHNN lại đang bơm tiền đồng ra với một khối lượng lớn, mua vào rất nhiều đôla, có ngày mua trên 200 triệu USD. Mấy hôm nay bơm tiền ra rất ít, thấp nhất vài 3 tháng trở lại đây, thị trường lại ổn định.

Qua nhiều lần chiêm nghiệm, tôi tự hỏi liệu có ý đồ chính trị đăng sau những tin đồn đó hay không. Không hiểu tại sao người ta lại muốn tung hứng tâm lý cho thị trường, người ta cứ nói áp trần lãi suất cho vay rồi lại phân tích không nên làm, mà thực tế NHNN có động thái đó đâu, đã có tuyên bố chính thức gì đâu.

Nhưng nhiều doanh nghiệp phàn nàn không thể tiếp cận vốn NH, lãi suất quá cao và có thể khiến lạm phát cao hơn nữa. Ông nghĩ sao về điều này?

Tính đến 23/5, tín dụng cho nền kinh tế vẫn tăng ròng 135,8 nghìn tỷ đồng, tương đương mức tăng 6,2% so với cuối năm ngoái, cao gấp 1,2 lần tăng trưởng GDP.

Một số thông tin gần đây cho rằng vài chục phần trăm doanh nghiệp không tiếp cận được vốn NH. Tôi không đồng ý với điều đó. Với những doanh nghiệp mới thành lập, có thể chưa tiếp cận được vốn ngay. Nhưng những doanh nghiệp cũ thì không có chuyện đó. Vốn đã rót cho anh từ trước rồi, nay vẫn tăng thêm 6,2%. Nếu anh không tiếp cận được và phải trả lại NH vì lãi suất cao quá thì dư nợ tín dụng phải giảm xuống chứ làm sao tăng được.

Mong muốn của Chính phủ là kiểm soát lạm phát, ổn định vĩ mô, qua được giai đoạn khó khăn này, lãi suất sẽ giảm xuống. Mọi người cần chia sẻ khó khăn, chứ giờ này yêu cầu tăng dư nợ cho vay hơn nữa làm sao thực hiện được. Khi lãi suất cao, lợi nhuận của doanh nghiệp sẽ không đạt như mong muốn nhưng cũng không đến mức phá sản hàng loạt, đóng cửa hàng loạt như người ta nói. Lãi suất là một chi phí tài chính quan trọng, nhưng không phải là thứ quyết định sự sống còn của doanh nghiệp.

Bản thân doanh nghiệp trong bối cảnh lãi suất cao thế này cũng phải đề ra giải pháp vượt qua khó khăn, và tôi nghĩ phần nhiều sẽ chấp nhận giảm lợi nhuận một chút để hạn chế tăng giá bán, giữ chân khách hàng. Nếu tăng giá cao quá, không bán được hàng sẽ phải giảm xuống. Vì thế nói lãi suất tăng cao sẽ khiến lạm phát tăng cao cũng không đúng lắm.

Các NH cho rằng lãi suất cho vay tăng cao thời gian qua chủ yếu do khó khăn về nguồn vốn, một số đơn vị đã phải đẩy lãi suất huy động vượt trần cho phép. Vậy tại sao NHNN không nới trần lãi suất huy động lên trên 14% để gỡ khó cho họ?

Cầu tín dụng đang cao hơn so với cung, nếu áp trần sẽ không khả thi và nhiều rủi ro. Điều tôi sợ nhất là sự biến tướng lách trần, dẫn tới tiêu cực trong cán bộ. Còn trần huy động: Điều kiện vĩ mô đang tốt lên, lạm phát đang giảm thì tại sao phải nâng trần lãi suất huy động?

Điều chỉnh lãi suất phải nhìn theo tín hiệu kinh tế vĩ mô. Thực ra cuối tháng 4, NHNN có cân nhắc khi thấy giá thế giới biến động. Nhưng nay giá đang giảm dần, các yếu tố địa chính trị trên thế giới cũng ổn định, khó có thể đẩy giá lên cao hơn nữa.

Điều kiện vĩ mô đang tốt lên, lạm phát đang giảm thì tại sao phải nâng trần lãi suất huy động? Lạm phát cả năm liệu có lên tới 18% hay không mà đề nghị đẩy lãi suất huy động lên 18%. Cũng không nên đòi hỏi lãi suất thực dương vào lúc này, mà chúng ta chỉ hướng tới mục tiêu đó thôi. Khi thị trường kỳ vọng chính sách tốt lên, lạm phát giảm xuống, những ai đề nghị tăng lãi suất cần xem lại trách nhiệm của họ với xã hội, với đất nước.

Trong điều kiện bình thường, các NH được thỏa thuận lãi suất, nhưng khi có vấn đề, luật cho phép NHNN can thiệp vào lãi suất mà NH ấn định cho khách. NH nào không chấp hành yêu cầu đó sẽ bị xử phạt. Tại Hà Nội đã có một trường hợp bị phát hiện và xử phạt. TP HCM cũng đang xem xét một vụ.

Vậy tại sao NHNN không kiểm soát lãi suất trên thị trường liên NH, nơi các NH cho nhau vay với lãi suất còn cao hơn cả huy động từ dân cư?

Trong nền kinh tế thị trường không phải cái gì cũng khống chế theo ý muốn chủ quan được. Khống chế càng lâu sẽ càng méo mó.

Có người đã đề nghị áp trần với cả 3 loại lãi suất, lãi suất cho vay, huy động và trên thị trường liên NH. Nhưng làm vậy sao được. Trong nền kinh tế thị trường không phải cái gì cũng khống chế theo ý muốn chủ quan được. Khống chế càng lâu sẽ càng méo mó.

Với NH trung ương, khống chế lãi suất liên NH đâu có khó, nếu muốn tôi có thể bơm tiền ra được ngay. Nhưng NHNN không làm thế vì mục tiêu dài hạn của chúng ta là kiểm soát lạm phát, ổn định kinh tế vĩ mô.

Có ý kiến từ Ủy ban Giám sát Tài chính Quốc gia cho rằng nên tăng tỷ lệ dự trữ bắt buộc để kiểm soát lãi suất cho vay. Ông nghĩ sao về giải pháp này?

Các NH đang huy động 14-15% một năm. Dự trữ bắt buộc tức là ông giữ của NH một lượng tiền nhất định mà chỉ trả cho người ta lãi suất 1,2%. Vốn dĩ họ đã phải chịu âm lãi suất cho khoản dự trữ bắt buộc đó rồi, nay muốn họ dự trữ nhiều hơn thì làm sao lãi suất cho vay giảm xuống được? Vì thế người ta mới nói dự trữ bắt buộc là công cụ bạo lực, một cách hành xử bạo lực với thị trường.

Đôla chợ đen 'theo đuôi' ngân hàng

Tỷ giá liên NH chạm đáy 20.658 đồng vào sáng nay, cũng là lúc NH Á Châu hạ giá mua đôla về dưới mức sàn, 20.470 đồng. Sự lao dốc nhanh này giúp giá USD chợ đen sụt giảm theo.

Lúc 12h trưa, giá mua bán USD tại hầu hết các điểm thu đổi ngoại tệ tại TP HCM quanh 20.550-20.580 đồng. Đến 13h, giá tiếp tục được các điểm thu đổi điều chỉnh giảm thêm 20 đồng, xuống sát 20.530-20.560 đồng ăn một USD.

Chủ một hiệu vàng gần chợ Bà Chiểu, Bình Thạnh cho biết, sáng đến giờ đã điều chỉnh giá USD hơn 3 lần nhưng vẫn chưa tương xứng với giá trong NH. "Giá trong nhà băng rớt quá nhanh và với cường độ mạnh nên chúng tôi không kịp trở tay", anh này nói.

Còn chủ một đại lý thu đổi ngoại tệ trên đường Nguyễn Huệ, quận 1, thốt lên, chưa bao giờ giới kinh doanh ngoại tệ lại chứng kiến tình trạng này. "Thay vì trước kia, giá đôla trong NH thường điều chỉnh theo thị trường tự do thì nay chúng tôi liên tục chạy theo "đuôi" NH một cách đuối sức", bà chủ nói.

Trong khi đó, chị Thanh, chủ một điểm thu đổi ngoại tệ khác trên đường Lê Thánh Tôn, quận 1, bộc bạch, trong suốt ngày hôm nay, có lúc chị cố tình niêm yết giá thu gom bằng hoặc cao hơn giá mua vào của các NH thương mại, còn giá bán ra thì mềm hơn. "Thế nhưng nguyên ngày nay, cả chủ lẫn nhân viên chỉ mỗi việc ngồi điều chỉnh giá USD cho tương ứng với sự lao dốc của NH chứ chẳng thấy có khách nào đến mua bán", chị nói.

Theo chị Thanh, sau hàng loạt biện pháp can thiệp mạnh tay, cả về hành chính lẫn kỹ thuật của cơ quan chức năng, thị trường chợ đen đến giờ thực sự bị tê liệt hoàn toàn. "Chúng tôi đang dự định dẹp hẳn dịch vụ trao đổi ngoại tệ trong thời gian tới. Bởi không mua bán gì được thì lấy đâu ra doanh thu. Hơn nữa, mỗi tháng lại tốn tiền thuê nhân viên", chị Thanh nói.

Sự uể oải của thị trường tự do là hệ quả tất yếu của đà lao dốc không phanh trong NH. Hôm nay cũng là ngày thứ ba liên tiếp tỷ giá đôla liên NH giảm trong tuần, về 20.658 đồng một USD, tụt 5 đồng so với hôm qua. Đây là mức thấp nhất kể từ khi điều chỉnh tỷ giá hồi giữa tháng 2.

Bên cạnh việc giảm tỷ giá liên NH, giá đôla mua vào, bán ra tại các NH thương mại cũng đi xuống. Tại Vietcombank giá mua vào, bán ra là 20.550 -20.650 đồng một USD, giảm 30 đồng so với hôm qua. Riêng tại ACB, mức mua tương ứng rơi xuống dưới mức sàn, chỉ cong 20.470 đồng. Mua vào là 20.610 đồng.

Phó tổng giám đốc NH Á Châu, ông Nguyễn Thanh Toại cho biết, hiện nay lượng khách đến bán USD quá nhiều nên ACB phải hạ giá thu mua. "Một khi nguồn cung quá lớn thì giá rớt mạnh là điều tất yếu", ông Toại nhấn mạnh.

Chia sẻ vấn đề này, một chuyên gia kinh tế thuộc thành viên Hội đồng tư vấn chính sách tiền tệ Quốc gia cho rằng, giá USD trong NH liên tục rớt mạnh trong những ngày gần đây và đỉnh điểm là chạm đáy trong sáng nay, một phần có thể do chịu sự tác động bởi kiến nghị của VAFI về việc đề xuất đưa trần lãi suất huy động đôla về 0% và nâng tỷ lệ dự trữ bắt buộc ngoại tệ.

Theo ông, động thái hạ trần huy động USD cá nhân về 3% và nâng tỷ lệ dự trữ ngoại tệ thêm 2% mới đây đã tạo ra một liều thuốc mạnh, làm giảm đáng kể việc găm giữ và đầu cơ USD. Nay lại nghe thêm thông tin đưa lãi suất USD về 0% khiến người nắm giữ USD không thể không "rùng mình".

Vị chuyên gia cho rằng, khả năng trong thời gian tới, người dân thấy cần thiết phải chuyển từ việc gửi bằng USD sang tiền đồng là điều tất yếu. Điều này sẽ làm tăng thanh khoản của VND đối với NH thương mại. Và nó sẽ có tác động làm lãi suất tiền đồng có chiều hướng giảm xuống, cũng như gia tăng tính ổn định cho NH.

"Tôi cho rằng, việc hạ tiếp trần lãi suất đối với tiền gửi ngoại tệ, cũng như tăng dự trữ bắt buộc lúc này là cần thiết với chính sách chống tình trạng “đôla hóa” của Chính phủ", ông nhấn mạnh.

Mới đây, hôm 23/5, VAFI vừa gửi văn bản lên NH Nhà nước, kiến nghị hạ tiếp trần lãi suất huy động về 0% và năng tỷ lệ dự trữ bắt buộc ngoại tệ.

Theo ông Nguyễn Hoàng Hải, Tổng thư ký VAFI thì biện pháp này cần làm ngay vì không có tác động tiêu cực gì đến chính sách tiền tệ, ngược lại sẽ có thêm nhiều lợi ích cho nền kinh tế và hệ thống doanh nghiệp, làm tiền đề cho việc hạ lãi suất cho vay.

Theo Lệ Chi
VnExpress

“Banking Việt Nam 2011” tối ưu hóa hạ tầng công nghệ

Sáng nay (25/5), cuộc hội thảo và triển lãm về công nghệ ngân hàng (Banking Vietnam 2011) đã chính thức khai mạc tại Hà Nội. Đây là sự kiện thường niên do Cục Công nghệ tin học (ITDB), Ngân hàng Nhà nước Việt Nam và Tập đoàn Dữ liệu Quốc tế (IDG) phối hợp tổ chức.

Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Nguyễn Văn Giàu phát biểu tại hội thảo - Ảnh: Trần Việt/TTXVN.

 
Với chủ đề “Tối ưu hóa hạ tầng công nghệ - đa dạng dịch vụ ngân hàng”, Banking Vietnam 2011 tập trung chủ yếu vào các nội dung như công nghệ hỗ trợ quản trị ngân hàng, nâng cao năng lực cạnh tranh và an toàn của hệ thống ngân hàng; tối ưu hoá hạ tầng công nghệ thông tin, tăng cường an ninh bảo mật; đa dạng hoá dịch vụ ngân hàng, thúc đẩy thanh toán không dùng tiền mặt…


Những năm gần đây, việc ứng dụng công nghệ thông tin vào các hoạt động của ngân hàng đã tạo điều kiện thuận lợi cho người dân, nhà đầu tư tiếp cận các sản phẩm, dịch vụ ngân hàng hiện đại. Hệ thống máy rút tiền tự động (ATM) cũng như số lượng tài khoản cá nhân trong ngân hàng ngày càng tăng mạnh.


Tính đến hết năm 2010, cả nước có khoảng 28,5 triệu thẻ, hơn 11.000 ATM và gần 50.000 thiết bị chấp nhận thẻ (POS). Tuy nhiên, nếu so sánh với một số nước trong khu vực và trên thế giới nói chung, thì khả năng tiếp cận dịch vụ ngân hàng hiện đại tại Việt Nam còn chưa cao, mức độ phân bố các chi nhánh và phòng giao dịch chưa thực sự đồng đều.


Điều này đặt ra yêu cầu về việc triển khai tối ưu hạ tầng công nghệ, đa dạng dịch vụ ngân hàng với mục đích hỗ trợ các ngân hàng nâng cao năng lực cạnh tranh, tận dụng nhân lực hiệu quả, đơn giản hóa thủ tục hành chính, chuyển biến phương thức kinh doanh và tăng cường chất lượng dịch vụ, mở rộng kênh giao tiếp điện tử hiện đại giữa khách hàng và ngân hàng thương mại.


Bên cạnh cuộc hội thảo, triển lãm Banking Vietnam 2011 diễn ra với sự tham dự của hơn 1000 chuyên gia, đại biểu, cùng 35 đơn vị trong và ngoài nước (như Pháp, Đức, Cộng hòa Czech, Mỹ và khu vực ASEAN...) giới thiệu các công nghệ, mô hình, dịch vụ tiên tiến và hiện đại nhất thuộc lĩnh vực ngân hàng như mô hình thanh toán qua POS, Mobile Banking, Internet Banking, Kiosk Banking...

Nhiều ngân hàng sẽ không thu phí ATM

Ngày 25-5, thông tin từ một số ngân hàng cho biết vẫn chưa có kế hoạch cho việc thu phí ATM.

Trong ngày, bà Hương Dung, Phòng Markting Ngân hàng TMCP Sài Gòn (SCB), khẳng định SCB chưa thực hiện thu phí rút tiền mặt đối với các chủ thẻ SCB thực hiện giao dịch nội mạng và tại ATM của các ngân hàng liên minh. Ngoài ra, SCB còn miễn phí tất cả các loại phí giao dịch khác tại ATM như phí tra cứu số dư, chuyển khoản, in sao kê năm giao dịch gần nhất, đổi PIN cũng như phí phát hành thẻ lần đầu, phí tra soát giao dịch…

Tương tự, ông Lê Trí Thông, Phó Tổng Giám đốc Ngân hàng Đông Á, cho biết hết năm nay DongAbank sẽ không thu phí ATM khách hàng.

Hôm qua, tại Hà Nội, Ngân hàng Nhà nước đã tổ chức triển lãm Banking Việt Nam 2011. TS Nguyễn Thị Kim Thanh, Viện trưởng Viện Chiến lược ngân hàng, nhận định: Do dịch vụ ngân hàng chưa đa dạng nên ảnh hưởng rất lớn đến khả năng tiếp cận của người dân. Đơn cử, mức độ tiếp cận dịch vụ ngân hàng của Việt Nam còn thấp. Tính đến năm 2010, tỉ lệ chi nhánh, phòng giao dịch/100.000 dân của Việt Nam chỉ đạt 3,7, trong khi đó các nước như Thái Lan, Indonesia là 27.

Báo chí phương Tây nói gì về chứng khoán Việt Nam?

Một số chuyên gia nhận định, thị trường chứng khoán Việt Nam có thể đang bước vào giai đoạn cuối của quá trình dò đáy.

Tuy nhiên, họ cũng cảnh báo, áp lực lạm phát sẽ còn khiến VN-Index ít có khả năng khởi sắc trong ngắn hạn.

Việc giá cổ phiếu ở Việt Nam liên tục đổ dốc thời gian qua, và lao dốc với tốc độ cao trong mấy phiên giao dịch gần đây đã thu hút sự chú ý của nhiều tờ báo nước ngoài. Tới phiên hôm nay (25/5), chỉ số VN-Index đã bước sang phiên suy giảm thứ 10 liên tục, đóng cửa ở mức 386,36 điểm.

Theo hãng tin tài chính Bloomberg, từ mức đỉnh của năm 2011 thiết lập vào ngày 9/2 tới thời điểm này, VN-Index đã “bốc hơi” khoảng 26%, đưa Việt Nam trở thành thị trường chứng khoán “tệ” nhất châu Á. Mức giảm điểm này cũng đã thừa để đưa thị trường chứng khoán Việt Nam vào địa hạt thị trường đầu cơ giá xuống (“bear market” - thuật ngữ chỉ thị trường có mức giảm điểm từ 20% so với đỉnh gần nhất).

Nhiều chuyên gia trong và ngoài nước cho rằng, áp lực đối với giá cổ phiếu tại Việt Nam thời điểm hiện nay xuất phát từ tốc độ lạm phát cao giữa lúc tăng trưởng kinh tế chậm lại, lãi suất vay vốn cao, cũng như khả năng Ngân hàng Nhà nước tiếp tục thắt chặt chính sách tiền tệ.

“Các con số về lạm phát đều cao hơn dự kiến và mọi người lo ngại rằng, chỉ số giá tiêu dùng có thể tăng trên 20% trong năm nay. Đã xuất hiện tin đồn Ngân hàng Nhà nước có thể tăng tỷ lệ dự trữ bắt buộc và điều này sẽ tác động xấu tới dòng tiền chảy vào thị trường”, ông Nguyễn Duy Phong, nhà phân tích thuộc Công ty Chứng khoán ACB nói trên Bloomberg.

Theo thống kê mới nhất, chỉ số giá tiêu dùng (CPI) của Việt Nam tăng gần 19,8% trong tháng 5 vừa qua so với cùng kỳ năm trước, đánh dấu tháng tăng thứ 9 liên tục, sau khi tăng 17,5% trong tháng 4. Với tốc độ này, lạm phát của Việt Nam ở thời điểm hiện nay không còn kém tốc độ tăng giá hồi năm 2008 là mấy.

Trong một báo cáo vừa được công bố của HSBC về tình hình lạm phát tại Việt Nam, ngân hàng này nhận định, các áp lực lạm phát của Việt Nam vẫn còn chưa được đưa trở lại vòng kiểm soát. “Lạm phát của Việt Nam có thể vượt ngưỡng 20% trong những tháng sắp tới. Do vậy, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam có khả năng sẽ chưa dừng những nỗ lực thắt chặt chính sách tiền tệ lại”, báo cáo có đoạn viết.

Đồng tình với quan điểm này, chuyên gia kinh tế Prakriti Sofat của quỹ Barclays Capital tại Singapore nhận định trên Bloomberg: “Kỳ vọng lạm phát gia tăng sẽ duy trì áp lực buộc Ngân hàng Trung ương Việt Nam tiếp tục thắt chặt chính sách tiền tệ”. Chuyên gia này dự báo, lãi suất tái cấp vốn sẽ được Ngân hàng Trung ương tăng lên “trong vài tuần tới đây”.

Cũng theo ông Sofat, lạm phát của Việt Nam sẽ đạt mức 22-23% vào giữa năm nay trước khi chính sách tiền tệ thắt chặt khiến hoạt động tín dụng phải co hẹp.

Giữa lúc lạm phát cao, tốc độ tăng trưởng của nền kinh tế Việt Nam lại đang có chiều hướng chậm lại. Trong quý 1 năm nay, GDP tăng 5,43% so với cùng kỳ năm trước, giảm so với mức tăng 7,34% đạt được trong quý cuối của năm ngoái.

Báo Financial Times thì bình luận, dù đạt được tốc độ tăng trưởng kinh tế ấn tượng bình quân trên 7% trong thập kỷ qua nhưng Việt Nam phải chứng kiến “lạm phát cao, đồng tiền mất giá, thâm hụt thương mại và ngân sách, và vấn đề tài chính tại nhiều doanh nghiệp quốc doanh”.

Ngoài ra, theo nhận định của Công ty Quản lý quỹ VinaCapital được Bloomberg trích dẫn, mức lãi suất cho vay có nơi lên tới 28% đang tác động bất lợi tới hoạt động kinh doanh của các doanh nghiệp niêm yết. Theo quỹ này, tiền trả lãi vay đã trở thành một khoản lớn trong chi phí sản xuất của các doanh nghiệp tại Việt Nam.

“Lãi suất cao đang bào mòn sinh lực của các công ty nhỏ. Thanh khoản suy giảm cũng khiến thị trường thêm khát vốn”, ông Alan Phạm, chuyên gia kinh tế trưởng của VinaCapital, phát biểu.

Tính đến phiên giao dịch ngày 24/5, khối ngoại đã có 3 phiên liền bán ròng liên tục, với tổng mức bán ròng tương đương 5,2 triệu USD. Đây là chuỗi thời gian bán ròng liên tục dài nhất của các nhà đầu tư nước ngoài trên thị trường chứng khoán Việt Nam kể từ đầu tháng 12 năm ngoái tới nay.

Trong bài viết có tựa đề “Vietnam stocks fall… and fall, and fall” (tạm dịch: “Chứng khoán Việt Nam rơi… và rơi, và rơi”), tờ Financial Times dẫn nhận định của ông Fiachra MacCana, người đứng đầu bộ phận nghiên cứu thuộc Công ty Chứng khoán Tp.HCM (HSC) cho rằng, giới đầu tư cổ phiếu tại Việt Nam đang tiến tới thời điểm “đầu hàng”.

“Thị trường đang rơi tự do vì chúng ta đang ở giai đoạn cuối của thị trường đầu cơ giá xuống, khi mà giới đầu tư buông xuôi và quăng mọi thứ qua cửa sổ”, ông MacCana nói trên Financial Times.

Tuy nhiên, chuyên gia này cũng tin rằng, tình hình kinh tế của Việt Nam đã trở nên ảm đạm đến mức mà mọi cái chỉ có thể tốt lên trong thời gian tới. “Có thể lạc quan về một thị trường mới nổi khi mọi cái đã đều xấu đi. Tình hình hiện tại càng tệ thì triển vọng càng tốt”, ông nói.

Theo ông McCana, sau một thời gian tăng trưởng mạnh rồi suy giảm chóng vánh, Chính phủ Việt Nam đã nhận ra sự cần thiết phải điều chỉnh và đang “kê những liều thuốc đắng”.

Mặc dù vậy, chuyên gia này cũng thận trọng cho rằng, tình hình kinh tế và thị trường chứng khoán Việt Nam chưa thể được cải thiện trong một sớm một chiều. “Sẽ còn có nhiều khó khăn trong quý 3 và 4 của năm nay”, ông McCana nói.

Giá USD ngân hàng giảm 120 đồng trong 3 ngày

Chênh lệch giữa giá bán USD của ngân hàng với trần tỷ giá tăng lên 190 đồng, chênh lệch với tỷ giá chính thức giảm 45 đồng.

Theo Ngân hàng Nhà nước, tỷ giá bình quân liên ngân hàng hôm nay (25/5) là 20.663 đồng/USD, giảm 5 đồng so với hôm qua.

Đây là mức thấp nhất của tỷ giá bình quân liên ngân hàng kể từ 18/3 và là ngày giảm thứ 2 liên tiếp của tỷ giá chính thức.

Tỷ giá trần của các ngân hàng thương mại hôm nay là 20.870 đồng/USD.

Các ngân hàng hôm nay tiếp tục giảm giá USD thêm 50 đồng so với hôm qua. Từ đầu tuần đến nay, giá USD của ngân hàng liên tục giảm, so với cuối tuần trước đã giảm 120 đồng.

Giá bán USD của các ngân hàng hôm nay là 20.680 đồng/USD, thấp hơn tỷ giá trần 190 đồng, cao hơn tỷ giá chính thức 17 đồng. Như vậy, so với hôm qua, chênh lệch giữa giá bán USD và trần tăng thêm 45 đồng, chênh lệch với tỷ giá chính thức cũng giảm 45 đồng.

Tỷ giá VND/USD tại một số ngân hàng

Ngân hàng	Mua vào	Bán ra	Tỷ giá chính thức	Trần tỷ giá
VCB	20580	20680	20663	20870
ACB	20540	20680	2066	20870
Eximbank	20540	20680	20663	20870
Vietinbank	20500	20680	20663	20870
Sacombank	20550	20680	20663	20870
SCB	20480	20670	20663	20870

Dọn đường cho tăng dự trữ bắt buộc?

Khả năng tăng dự trữ bắt buộc lại “nóng” trong tính toán của một số tổ chức, cá nhân nhà đầu tư, trước những động thái mới.

Cuối giờ sáng nay (24/5), Tổng cục Thống kê chính thức công bố mức tăng của chỉ số giá tiêu dùng (CPI) trong tháng 5 là 2,21%. Tính chung 5 tháng đầu năm, CPI đã tăng tới 12,07%, vượt cả dự kiến “chỉ tiêu mới” cả năm ở khoảng 11,75%, đưa ra tại hội nghị thường niên của Ngân hàng Phát triển Châu Á (ADB) vừa diễn ra tại Hà Nội.

Kiềm chế lạm phát tiếp tục là một yêu cầu “nóng”. Bên cạnh chính sách tài khóa, sự chờ đợi của giới đầu tư lúc này là liệu Ngân hàng Nhà nước có tiếp tục điều chỉnh chính sách tiền tệ, nhất là sau thông điệp thắt chặt hơn từ việc tăng lãi suất nghiệp vụ thị trường mở, từ 14% lên 15%/năm vừa qua.

Những ngày gần đây, một số quan điểm lại đề cập đến khả năng tăng tỷ lệ dự trữ bắt buộc đối với các tổ chức tín dụng, như một liệu pháp mạnh để kiềm chế lạm phát. Mặt khác, khả năng đó được đề cập đến khi thị trường tiền tệ có những tín hiệu mới.

Rất tiếc, đến thời điểm này những dữ liệu giao dịch trên thị trường mở và thị trường liên ngân hàng chưa được cập nhật nhanh và công khai rộng rãi từ chính nguồn. Việc tìm hiểu diễn biến của hai thị trường này chủ yếu vẫn dựa vào những báo cáo của một số tổ chức đầu tư. Ở đây có sự bất đối xứng thông tin, phía sau đó là cơ sở để phán đoán về hướng vận động của chính sách không mở rộng cho đại chúng.

Còn theo cập nhật mới nhất của một số công ty chứng khoán, thời điểm này thanh khoản trên thị trường liên ngân hàng rất dồi dào, lãi suất liên tục giảm mạnh những ngày gần đây. Trong khi đó, lại có thông tin Ngân hàng Nhà nước đã hỗ trợ thanh khoản cho các ngân hàng nhỏ thông qua kênh tái cấp vốn.

Cụ thể, bản tin ngày 23/5 của Công ty Cổ phần Chứng khoán Tp.HCM (HSC) cho biết: “Lãi suất qua đêm vẫn giữ ở mức thấp là 13%; cho thấy thanh khoản tiền đồng trên thị trường liên ngân hàng hiện tại vẫn rất dồi dào”.

Bản tin cùng ngày của Công ty Cổ phần Chứng khoán Bản Việt (VCSC) cho biết chi tiết hơn: “Lãi suất cho vay qua đêm giao dịch giảm xuống 12%/năm từ mức 13%/năm trong hôm qua và giảm 9% so với mức bình quân 21%/năm trong tháng 4. Lãi suất cho vay kỳ hạn 1 tuần cũng giảm đáng kể từ mức 16%/năm xuống 14%/năm trong hôm nay. So với mức trung bình của tháng 4, lãi suất cho vay kỳ hạn 1 tuần đã giảm 6,5% từ mức 21,5%/năm”.

VCSC cũng lý giải rằng, lãi suất liên ngân hàng gần đây giảm mạnh là do Ngân hàng Nhà nước đã bơm một lượng tiền lớn ra nền kinh tế thông qua mua bán ngoại tệ và kênh tái cấp vốn.

Từ ngày 29/4 đến đầu tháng 5, trước nguồn cung thuận lợi, Ngân hàng Nhà nước đã mua vào 1 tỷ USD để tăng cường dự trữ ngoại hối. Điều đó đồng nghĩa với việc cung khoảng 20.600 tỷ đồng ra thị trường. Tuy nhiên, hoạt động mua vào đó là hạn chế trong những ngày gần đây. Bởi mức giá mua vào của Sở Giao dịch Ngân hàng Nhà nước “cố định” ở 20.600 VND, thấp hơn giá mua vào của các ngân hàng thương mại; nếu các ngân hàng bán lại cho Sở đồng nghĩa với việc chấp nhận lỗ.

Đáng chú ý là trong bản tin của VCSC có đề cập rằng: “Chúng tôi nhận thấy Ngân hàng Nhà nước đã hỗ trợ thanh khoản cho các ngân hàng nhỏ thông qua kênh tái cấp vốn”. Chưa rõ hoạt động và mức độ tái cấp vốn đó như thế nào, nhưng nó được xem là một động thái quan trọng.

Đặt trong khả năng tăng tỷ lệ dữ trữ bắt buộc, hoạt động tái cấp vốn đó được xem như một bước dọn đường. Bởi thời gian qua, e ngại lớn nhất mà nhà điều hành chưa sử dụng đến liệu pháp mạnh này để chống lạm phát là do sự không đồng đều giữa các ngân hàng trong hệ thống. Nay, nếu đã có bước dọn đường đó, khả năng tăng dự trữ bắt buộc đặt ra có thêm cơ sở. Bên cạnh đó còn là việc điều hòa lượng tiền bỏ ra để mua vào ngoại tệ nói trên.

“Tuy nhiên, nếu không tăng dự trữ bắt buộc bằng tiền đồng, Ngân hàng Nhà nước có thể lựa chọn phát hành tín phiếu hay rút tiền từ lưu thông qua kênh thị trường mở và kênh tái cấp vốn”, VCSC dự phòng thêm ở những khả năng này.

Hiện các mối quan tâm trên thị trường vẫn hướng về Ngân hàng Nhà nước, về câu chuyện trần lãi suất, định hướng các lãi suất điều hành và cả việc có điều chỉnh tỷ lệ dự trữ bắt buộc hay không, nhất là khi CPI tháng 5 đã được công bố.